Kariera Nikodema Dyzmy - Część V
Dyzma obejmuje prezesurę Banku Zbożowego i zatrudnia Zygmunta Krzepickiego jako najbliższego doradcę. Uważany za „ekonomicznego Napoleona”, zdobywa podziw elit i kobiet. Pojawia się jednak Boczek, który zna jego prawdziwą przeszłość.

Rok produkcji: 1980
Serial: Kariera Nikodema Dyzmy · Odcinek 5
Kariera Nikodema Dyzmy — Część V
Prezes Banku Zbożowego
Niedawny bezrobotny prowincjusz zostaje prezesem Banku Zbożowego. Jego gabinet, elegancki strój i stosy dokumentów sprawiają wrażenie niekwestionowanej władzy, choć Nikodem nadal nie ma wiedzy potrzebnej do kierowania tak dużą instytucją. Z czasem znajduje sposób na ukrycie własnych braków: dobiera sobie zdolnego, ambitnego pomocnika Zygmunta Krzepickiego (Jerzy Bończak), który zostaje jego najbliższym współpracownikiem.
Krzepicki rozumie mechanizmy kariery o wiele lepiej niż nowy przełożony. Potrafi załatwiać sprawy, wygładzać wypowiedzi szefa i przewidywać zachowania jego otoczenia. Zarazem wiąże własny awans z sukcesami Dyzmy. Powstaje związek oparty na wzajemnej użyteczności: jeden daje nazwisko i pozory wpływów, drugi — umiejętności niezbędne do podtrzymywania legendy.
Napoleon ekonomii i sekret kobiet z wyższych sfer
Dyzma cieszy się coraz większą popularnością wśród politycznych i towarzyskich elit. Otoczenie nazywa go nawet „ekonomicznym Napoleonem”. Zainteresowanie okazują mu wpływowe damy, zwłaszcza hrabina Lala Koniecpolska (Ewa Szykulska). Zaproszenie na tajemnicze zebranie kobiecej loży staje się kolejnym dowodem, że niepozorny człowiek z prowincji zdobył dostęp do środowisk, o których dawniej nie mógł marzyć.
Właśnie gdy Nikodem zaczyna wierzyć, że nikt nie jest w stanie mu zagrozić, do Warszawy przyjeżdża Boczek (Edward Wichura), człowiek pamiętający go z czasów sprzed kariery. Boczek zna fakty, których ujawnienie mogłoby jednym ciosem zniszczyć prestiż prezesa, i zaczyna go szantażować. Nagle tytuły i pochlebstwa okazują się słabsze niż jedno wspomnienie o prawdziwym Dyzmie.
Piąta część przechodzi od satyry na awans do historii o strachu przed demaskacją. Największym wrogiem Nikodema stają się nie polityczni przeciwnicy, lecz prawda o jego przeszłości. Ten zwrot pokazuje, jak krucha jest pozycja oparta wyłącznie na cudzym błędnym przekonaniu.
Metryka: Polska, 1980; odcinek 5 z 7, barwny serial kostiumowy i satyra obyczajowa; ok. 45–60 minut. Reżyseria: Jan Rybkowski, Marek Nowicki. Główna rola: Roman Wilhelmi. Muzyka: Piotr Marczewski.